Krótka odpowiedź
Szkolenia negocjacyjne dla działu zakupów wybiera się od problemu, a nie od programu. Jeśli zespół nie zna technik negocjacji, potrzebuje warsztatu. Jeśli zna je, ale oddaje warunki pod presją dostawcy, potrzebuje krótkich ćwiczeń powtarzanych przez kilka tygodni i pomiaru przed i po. Najczęściej najlepszy wynik daje połączenie: jeden warsztat i program utrwalający.
Poniżej rozpisujemy trzy formy szkoleń, rachunek czasu dla zespołu ośmiu kupców i pytania, które warto zadać każdemu dostawcy szkolenia przed podpisaniem zamówienia.
Zacznij od tego, gdzie zespół traci pieniądze
Zanim porównasz oferty, weź dziesięć ostatnich umów z dostawcami i dla każdej zapisz, co zmieniło się między pierwszą ofertą a podpisem. Zwykle wychodzą dwa wzorce. Pierwszy: kupiec nie miał celu i dolnej granicy, więc oddał cenę w pierwszej rundzie. Drugi: cena była dobra, ale na końcu doszły „drobne” warunki, takie jak transport po stronie kupującego, krótszy termin płatności albo kara za zmianę harmonogramu.
Pierwszy wzorzec to brak warsztatu negocjacyjnego: przygotowania, strategii, ustępstw wymiennych. Drugi to brak odporności na presję. Kupiec wie, co powinien zrobić, ale gdy słyszy „cena ważna do 16:00” albo „wasz dyrektor już się zgodził”, decyduje szybciej, niż sprawdza. Te dwa problemy wymagają innego szkolenia, a firmy często kupują pierwsze, mając drugi.
Typowe zdania, po których zaczyna się drugi wzorzec, zebraliśmy na stronie techniki manipulacji w biznesie. Jeśli rozpoznajesz je w notatkach z rozmów, czytaj dalej z myślą o formie, która buduje nawyk.
Trzy formy szkoleń negocjacyjnych
| Kryterium | Warsztat stacjonarny | Zajęcia na żywo zdalnie | Program z zadaniami |
|---|---|---|---|
| Typowy czas na osobę | 1 do 2 dni | 2 do 4 bloki po kilka godzin | kilka godzin rozłożonych na tygodnie |
| Wspólny termin dla zespołu | tak, często z dojazdem | tak | nie |
| Informacja zwrotna do własnych słów | tak, od trenera w symulacji | tak, w mniejszym zakresie | tak, po każdym zadaniu |
| Pomiar przed i po | rzadko | rzadko | w samej konstrukcji |
| Utrwalenie po zakończeniu | zależy od firmy | zależy od firmy | wbudowane w harmonogram |
| Kiedy wybrać | zespół zaczyna od podstaw, potrzebna strategia i symulacje | zespół rozproszony, potrzebny trener | zespół zna podstawy i oddaje warunki pod naciskiem |
Warsztat stacjonarny wygrywa tam, gdzie trzeba przećwiczyć całą negocjację z trenerem, łącznie z przygotowaniem i grą ról. Zajęcia zdalne oszczędzają dojazd, ale nadal wymagają wspólnego terminu. Program z zadaniami nie uczy całej negocjacji, za to najlepiej odpowiada na problem, który kosztuje najwięcej w powtarzalnych zakupach: ustępstwa pod presją.
Ile godzin zespołu kosztuje każda forma
Cena szkolenia to tylko część kosztu. Druga część to godziny, w których kupcy nie rozmawiają z dostawcami. Weźmy zespół ośmiu osób.
| Forma | Założenie | Godziny na osobę | Godziny zespołu |
|---|---|---|---|
| Warsztat stacjonarny | 2 dni po 8 godzin | 16 | 128 |
| Zajęcia zdalne | 2 bloki po 4 godziny | 8 | 64 |
| Program z zadaniami | 8 zadań po 15 minut i 2 próby po 10 minut | około 2,3, w praktyce do 3 | około 24 |
Godziny warsztatu wypadają naraz, więc w tych dniach dział zakupów praktycznie nie odbiera telefonów. Godziny programu rozkładają się na 13 tygodni, mniej więcej kwadrans tygodniowo na osobę. Do warsztatu dolicz dojazd i nocleg, jeśli zespół pracuje w kilku zakładach.
Ceny warsztatów i zajęć zdalnych różnią się bardzo w zależności od dostawcy, liczby osób i miasta. Aktualne oferty z cenami, w tym te z możliwością dofinansowania, znajdziesz w Bazie Usług Rozwojowych PARP. Nasz program dla zespołu do 12 osób kosztuje 1 490 zł netto miesięcznie, czyli 4 470 zł netto za pełny cykl 90 dni, albo 745 zł netto miesięcznie przy płatności rocznej. Rozpiskę planów i kosztu na osobę pokazujemy na stronie kursu negocjacji online dla zespołów zakupowych.
Jakie pytania zadać dostawcy szkolenia negocjacyjnego
Te pytania oddzielają szkolenie, które zmieni zachowanie zespołu, od takiego, które zostawi dobre wrażenie i segregator.
- Na jakich sytuacjach ćwiczą uczestnicy? Dobre szkolenie dla zakupów używa sytuacji z rozmów z dostawcami, a nie ze sprzedaży. Poproś o dwa przykładowe zadania.
- Kiedy uczestnik dostaje informację zwrotną do własnej odpowiedzi? Wykład bez ćwiczenia z informacją zwrotną rzadko zmienia nawyk.
- Jak mierzycie efekt? Szukaj pomiaru przed i po na porównywalnej sytuacji, a nie ankiety zadowolenia po zajęciach.
- Co dzieje się po zakończeniu? Zapytaj, czy są zadania utrwalające i ile trwają.
- Co widzi przełożony? Raport o pojedynczych osobach zamienia ćwiczenie w ocenę i uczestnicy zaczynają pisać „pod kierownika”. Lepszy jest raport zbiorczy grupy.
- Jak wygląda faktura i anulowanie? Faktura VAT na firmę i jasny sposób zakończenia umowy oszczędzają czas działu księgowości.
Jeśli chcesz zobaczyć, jak wygląda jedno zadanie z informacją zwrotną, zrób przykładowe ćwiczenie. Zajmuje około pięciu minut i nie wymaga konta.
Rozmowy telefoniczne i głos pod presją
Duża część nacisku przychodzi przez telefon: krótki termin, szybkie tempo, brak czasu na zapisanie liczb. W rozmowie telefonicznej słychać każde zawahanie, a przyspieszone tempo mówienia rozmówca odczytuje jako zgodę na pośpiech. Dlatego w zadaniach ćwiczymy krótkie zdania, które łatwo wypowiedzieć spokojnie: „Dziś nie zdecyduję, proszę o warunki mailem, wrócę w środę”.
Bywa, że ktoś w zespole wie, co powiedzieć, a pod stresem zaczyna się jąkać albo połykać końcówki. Wtedy szkolenie negocjacyjne nie wystarczy i lepiej sprawdzi się kilka spotkań nad oddechem i dykcją, na przykład z logopedą pracującym także z dorosłymi. To mała inwestycja, która poprawia każdą trudną rozmowę.
Jak sprawdzić efekt po 90 dniach
Efekt szkolenia negocjacyjnego da się sprawdzić na dwa sposoby. Pierwszy jest bezpośredni: porównujesz wynik próby wstępnej i końcowej na porównywalnych sytuacjach. W naszym programie rubryka daje od 0 do 2 punktów w czterech obszarach: zatrzymanie nacisku, sprawdzalne dane, granica bez ataku i kolejny krok. Przykładowo odpowiedź „Dobrze, podpiszę dziś, żeby nie stracić ceny” dostaje 0 z 8 punktów, a odpowiedź z prośbą o cennik mailem, informacją o akceptacji i terminem decyzji dostaje 6 z 8.
Drugi sposób jest biznesowy: po kwartale wróć do listy umów i sprawdź, ile warunków doszło na końcu negocjacji w porównaniu z okresem sprzed szkolenia. To prostsza miara niż oszczędność procentowa, bo nie zależy od zmian cen surowców.
Jak ułożyć takie przygotowanie krok po kroku, opisaliśmy w tekście o tym, jak przygotować zespół zakupowy na presję dostawców. Najczęstszy rodzaj nacisku, termin do końca dnia, rozkładamy w artykule o presji czasu w zakupach.
Szkolenie zamknięte czy otwarte
Szkolenie otwarte to zajęcia, na które zapisujesz jedną lub dwie osoby, a obok siedzą ludzie z innych firm i branż. Zamknięte jest prowadzone tylko dla Twojego zespołu. Dla działu zakupów ta różnica ma większe znaczenie, niż się wydaje.
Na szkoleniu otwartym przykłady są ogólne, bo trener nie wie, z kim rozmawiają uczestnicy. Kupiec z branży spożywczej ćwiczy obok handlowca z IT, więc symulacja rzadko przypomina rozmowę z jego dostawcą opakowań. Plusem jest niski próg: płacisz za jedno miejsce i sprawdzasz trenera, zanim zamówisz zajęcia dla całego działu.
Szkolenie zamknięte pozwala ustalić jedną, wspólną strukturę odpowiedzi dla całego zespołu. To ważne, bo dostawcy potrafią rozgrywać kupców przeciw sobie: „Pani koleżanka zgodziła się w zeszłym miesiącu”. Gdy wszyscy reagują według tych samych kroków, ta dźwignia przestaje działać.
Program z zadaniami działa jak szkolenie zamknięte, bo cały zespół przechodzi te same sytuacje i ten sam harmonogram, ale bez wspólnego terminu. Jeśli w dziale są osoby, które dopiero zaczynają, warto wysłać je wcześniej na szkolenie otwarte z podstaw, a potem dołączyć do programu z resztą zespołu.
Co wybrać dla swojego zespołu
- Nowy zespół albo nowi kupcy: warsztat z technik negocjacji, potem program utrwalający.
- Doświadczony zespół, który oddaje warunki na końcu rozmów: program z zadaniami, bez wyłączania ludzi z pracy na dwa dni.
- Kilka zakładów lub praca zdalna: zajęcia zdalne albo program z zadaniami, bo wspólny termin jest najtrudniejszy do ustalenia.
Jeśli Twój problem to presja dostawców, a nie brak wiedzy o negocjacjach, zobacz szkolenie z negocjacji zakupowych dla kupców i uruchom program dla zespołu w kilka minut. Plany i ceny są w cenniku.